Ik merk dat de toenemende normalisering van afslankmedicatie me de laatste tijd niet onberoerd laat.
Wel voor...
Begrijp me niet verkeerd. Voor sommige mensen zijn deze medicijnen een uitkomst. Denk aan mensen die anders in aanmerking zouden komen voor bariatrische chirurgie, mensen bij wie de bloedsuiker nauwelijks te reguleren is of mensen die met zo'n complexe obesitasproblematiek kampen dat er meer nodig is dan leefstijl alleen. Ik gun iedereen een behandeling die werkt.
We leven in een samenleving die overgewicht en obesitas op allerlei manieren faciliteert. We worden de hele dag verleid door voeding die zo is samengesteld dat onze beloningscentra in de hersenen worden geactiveerd. We eten allang niet meer alleen vanwege honger.
Eten is voor veel mensen ook een antwoord geworden op stress, vermoeidheid, verveling en allerlei mentale behoeften. Tegelijkertijd doen we als samenleving en politiek relatief weinig om die omgeving fundamenteel te veranderen. We accepteren dat op ieder station, op vrijwel iedere werkvloer en op iedere hoek van de straat de ongezonde keuze vaak de gemakkelijkste, goedkoopste en meest verleidelijke keuze is.
Eerst creëren we een omgeving die mensen langzaam ziek maakt. Vervolgens ontwikkelen we medicijnen die mensen helpen om zich in diezelfde omgeving staande te houden.
De levensmiddelenindustrie verdient aan het ontstaan van het probleem en de farmaceutische industrie verdient aan de oplossing.
Je moet bijna bewondering hebben voor de efficiëntie van dat systeem. En ergens daartussenin staat de leefstijlprofessional die mensen probeert te helpen om weer grip te krijgen op hun gedrag, hun eetpatroon, hun slaap, hun stress en hun gezondheid. Ik merk in mijn eigen werk regelmatig dat het soms voelt alsof je moet dweilen met de kraan open. Je probeert mensen te helpen gezonder te leven, terwijl de omgeving hen voortdurend de andere kant op trekt.
En wat mij misschien nog wel het meest verbaast, is dat er bakken met geld worden verdiend aan zowel het ontstaan als de behandeling van het probleem.
Niet voor...
Er ontstaan complete businessmodellen rondom medisch afvallen en er worden klinieken opgericht die volledig gespecialiseerd zijn in deze nieuwe vorm van zorg. Ik begrijp dat waar vraag ontstaat, ondernemers opstaan. Soms vraag ik me echter af of we niet iets te comfortabel zijn geworden met het verdienen aan de gevolgen van een ongezonde samenleving.
Ik schrijf dit niet omdat ik tegen afslankmedicatie ben. Ik ben juist blij dat deze middelen bestaan voor de mensen die ze echt nodig hebben.
Het zou een gemiste kans zijn als we als samenleving steeds beter worden in het behandelen van de gevolgen, maar tegelijkertijd nauwelijks investeren in het aanpakken van de oorzaken. Langzaam lijken we te accepteren dat de mens zich farmacologisch moet aanpassen aan een ongezonde omgeving, in plaats van dat we met dezelfde energie proberen die omgeving gezonder te maken.
Ik blijf hopen dat we ooit op een punt komen waarop medicijnen beschikbaar zijn voor de mensen die ze nodig hebben, maar waarin we minstens even ambitieus zijn als het gaat om preventie en het gezonder maken van de omgeving waarin we leven. Dan behandelen we niet alleen de gevolgen, maar pakken we ook de oorzaken aan. Want een gezonde samenleving herken je niet aan het aantal medicijnen dat beschikbaar is, maar aan het aantal mensen dat ze niet nodig heeft.
